Chiến lược FTA 2026 của Thái Lan: Tham vọng bứt phá thương mại toàn cầu

Thái Lan đang quyết liệt đẩy nhanh tiến trình đàm phán 3 hiệp định thương mại tự do (FTA) trọng điểm vào năm 2026 nhằm đa dạng hóa thị trường, thu hút vốn FDI và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới đầy biến động, chính phủ Thái Lan không còn chọn cách tiếp cận thận trọng mà chuyển sang trạng thái “tăng tốc”. Việc mở rộng mạng lưới FTA không chỉ đơn thuần là giảm thuế quan, mà là một chiến lược sinh tồn để xây dựng “lá chắn” trước những cú sốc từ các thị trường truyền thống.

Tham vọng mở rộng tầm ảnh hưởng qua 3 “siêu” FTA

Trọng tâm trong kế hoạch đến năm 2026 của Bangkok là hoàn tất đàm phán với ba đối tác chiến lược: Liên minh châu Âu (EU), Hàn Quốc và hiệp định ASEAN-Canada. Đây là những thị trường có sức mua lớn và tiêu chuẩn kỹ thuật cao, đòi hỏi Thái Lan phải nâng cấp toàn diện quy trình sản xuất.

• FTA Thái Lan – EU: Cửa ngõ tiến vào thị trường tiêu dùng khắt khe nhất thế giới, thúc đẩy xuất khẩu nông sản xanh và sản phẩm công nghệ cao.
• FTA Thái Lan – Hàn Quốc: Tăng cường hợp tác trong chuỗi cung ứng điện tử và ô tô điện (EV) – lĩnh vực mà cả hai nước đều đang dẫn đầu khu vực.
• FTA ASEAN – Canada: Mở rộng kết nối với Bắc Mỹ, tạo thế kiềng ba chân vững chắc cho thương mại khu vực Đông Nam Á.

Việc giảm sự phụ thuộc vào một vài đối tác thương mại lớn là bước đi sống còn, giúp Thái Lan tránh được những rủi ro từ các cuộc chiến thương mại hoặc thay đổi chính sách đột ngột từ một quốc gia duy nhất.

Hệ sinh thái 5 trụ cột: Bệ phóng cho nội lực doanh nghiệp

Để các FTA không chỉ là “tờ giấy ký kết” mà mang lại giá trị thực, Phó phát ngôn chính phủ Rachada Dhnadirek cho biết Bộ Thương mại đang triển khai 5 nhóm chính sách bổ trợ lẫn nhau. Đây chính là cách Thái Lan chuẩn bị “thể lực” cho doanh nghiệp nội địa trước khi bước ra biển lớn:

1. Kiểm soát chi phí & Tăng thu nhập: Giảm áp lực sinh hoạt cho người dân để ổn định an sinh xã hội, tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.
2. Nâng tầm nông sản: Không chỉ xuất khẩu thô, Thái Lan tập trung gia tăng giá trị cho nông sản thông qua chế biến sâu và công nghệ bảo quản.
3. Tiếp sức cho SME: Hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) tiếp cận vốn và kiến thức quản trị để đủ sức cạnh tranh với các tập đoàn đa quốc gia khi thuế quan giảm.
4. Số hóa và Cởi trói quy định: Nâng cấp hạ tầng công nghệ và tinh giản thủ tục hành chính, loại bỏ các rào cản pháp lý lạc hậu gây cản trở kinh doanh.
5. Tái cân bằng xuất khẩu: Đa dạng hóa danh mục hàng hóa và kết nối sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, tránh tình trạng “bỏ trứng vào một giỏ”.

Tối ưu hóa mạng lưới thương mại: Từ con số 59,2% đến thực tiễn

Hiệu quả của chiến lược FTA đã được chứng minh qua dữ liệu thực tế. Tính đến năm 2025, kim ngạch thương mại của Thái Lan với 18 đối tác FTA đã chiếm tới 59,2% tổng kim ngạch. Điều này cho thấy các hiệp định tự do thương mại đang trở thành động lực tăng trưởng chính của quốc gia này.

Không dừng lại ở đó, năm 2026 sẽ là thời điểm “gặt hái” khi các hiệp định với EFTA (Hiệp hội Thương mại Tự do Châu Âu), Sri Lanka và Bhutan chính thức có hiệu lực. Đặc biệt, FTA với EFTA được đánh giá là “chiếc chìa khóa vàng” mở ra những thị trường thu nhập cao, trong khi thỏa thuận với Sri Lanka giúp Thái Lan củng cố vị thế tại Nam Á.

Góc nhìn chuyên gia: Bước đi chiến lược của “Con hổ Đông Nam Á”

Việc Thái Lan đẩy mạnh FTA đồng thời với cải cách nội lực cho thấy một tư duy kinh tế toàn diện. Thay vì chỉ chờ đợi cơ hội từ bên ngoài, họ đang tự nâng cấp mình để trở thành một mắt xích không thể thay thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Bài học cho các quốc gia trong khu vực chính là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa mở cửa thương mại và củng cố năng lực sản xuất nội địa.

Liệu chiến lược “tấn công tổng lực” này có giúp Thái Lan lấy lại vị thế dẫn đầu về xuất khẩu trong ASEAN? Hãy chia sẻ góc nhìn của bạn ở phần bình luận bên dưới.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)